Điền Phương Thảo

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Nhạc sĩ Tăng Thình sinh năm 1954, ông là người dân tộc Tày, hiện nay đang ở thôn Nà Coóc, xã Xuân Quang, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang. Ông sống tách mình ra khỏi sự ồn ào của đời sống thường nhật. Ẩn mình giữa cánh rừng bạt ngàn, kết bạn với cây cối, hoa lá và những chú chim hót vang hòa vào giai điệu dịu êm của cây đàn Tính. Từng nốt nhạc, từng lời ca của ông đều đắm chìm trong hơi thở của đất trời, mang theo hương vị của những buổi sớm mai mát lạnh và ánh hoàng hôn rực rỡ.

 

Người nhạc sĩ giản dị, ít nói, lặng lẽ hòa mình vào thiên nhiên núi rừng, lấy cảm hứng từ cuộc sống thanh bình và mộc mạc của các dân tộc thiểu số. Với cây đàn Tính trên tay, nhạc sĩ Tăng Thình ngồi bên dòng suối trong veo, dưới tán cây rừng, lắng nghe âm thanh của thiên nhiên và những câu chuyện cổ xưa được truyền miệng qua các thế hệ. Mỗi bài hát của ông như một bức tranh sống động, khắc họa rõ nét cuộc sống lao động, tình yêu quê hương, và những khát vọng giản dị nhưng tràn đầy niềm tin của những con người nơi đây. Chính bởi sự chân thành và giản dị trong âm nhạc, các ca khúc của ông đã chạm đến trái tim nhiều người, được công chúng đón nhận và yêu mến.

Nhạc sĩ Tăng Thình chia sẻ: “Tuyên Quang là nơi tôi sinh ra và lớn lên từ những ngày thơ ấu đầy ắp kỷ niệm. Tuyên Quang không chỉ có phong cảnh thiên nhiên hữu tình mà còn là vùng đất cách mạng gắn liền với những địa danh đi cùng lịch sử dân tộc. Đó là những cái thôi thúc tôi viết về quê hương Tuyên Quang”. Tôi tin rằng sự đồng cảm và gần gũi với cuộc sống của người dân nơi đây đã giúp ông hiểu rõ hơn về những câu chuyện, tâm tư và khát vọng của họ, từ đó có thêm nhiều chất liệu quý báu để đưa vào các tác phẩm âm nhạc của mình. Chính vì thế, Tuyên Quang không chỉ là quê hương mà còn là mảnh đất thiêng liêng, nơi ông tìm thấy nguồn cảm hứng sáng tác vô tận. Trong các tác phẩm của ông, những hình ảnh được ông khắc họa rõ nét về con người Tuyên Quang, những người đồng bào dân tộc thiểu số như: Tày, Dao, Mông... những ca khúc của ông mang đậm nét đặc trưng dân tộc Tày qua cây đàn Tính và những lời hát Then, màu áo chàm hay tiếng khèn của người dân tộc Mông...

Nhạc sĩ Tăng Thình chia sẻ rằng ông phải đối mặt với nhiều thử thách trong quá trình sáng tác. Một trong những thử thách lớn nhất là làm sao giữ được bản sắc truyền thống của giai điệu dân gian, đồng thời phải thổi hồn vào tác phẩm những yếu tố mới mẻ, phù hợp với thị hiếu của người nghe. Ngoài ra nhạc sĩ phải có sự am hiểu sâu rộng về văn hóa dân gian. Quá trình thu thập tư liệu, nghiên cứu các giai điệu dân ca truyền thống và chuyển thể chúng thành những tác phẩm âm nhạc mới cũng là một công việc đầy thách thức và đòi hỏi nhiều công sức.

Tăng Thình là một nhạc sĩ tài năng, ông đã dành cả đời mình để sáng tác và phổ nhạc với chất liệu dân gian đặc trưng của quê hương. Sinh ra và lớn lên ở núi rừng, từ nhỏ Tăng Thình đã sớm bộc lộ niềm đam mê mãnh liệt với nghệ thuật. Học xong Trung học Tăng Thình lên đường nhập ngũ, tham gia chiến đấu ở chiến trường C nước bạn Lào. Sau khi đất nước thống nhất, Tăng Thình được trở về hoạt động nghệ thuật tại Quân khu 4 - Sư đoàn 316B. Sau bốn năm, ông chuyển về công tác tại Đài Truyền thanh huyện Chiêm Hóa cho đến khi nghỉ hưu. Trong sự nghiệp sáng tác của mình, nhạc sĩ Tăng Thình đã sáng tác, phổ nhạc trên 100 ca khúc như: “Đến với chợ tình”, “Tiếng khèn”, “Tình ca sông Gâm”, “Anh ơi về Tuyên Quang”, “Tâm tình điệu hát Then”, “Vào Trận Mới”... Trong đó có bài hát “Điệu hát Then tới đảo Trường Sa” đoạt giải A Liên hoan Hội Nhạc sỹ Việt Nam khu vực phía Bắc; “Tiếng đàn Then” Giải A Liên hoan Âm nhạc toàn quốc năm 2018... mới đây nhạc sĩ Tăng Thình vinh dự nhận được Giải thưởng Tân Trào do UBND tỉnh trao tặng.

Nhạc sĩ Tăng Thình tâm sự rằng sự nghiệp sáng tác âm nhạc dân tộc đã mang lại cho ông nhiều giá trị quý báu, là niềm tự hào, sự gắn bó sâu sắc với văn hóa và truyền thống của dân tộc mình. Âm nhạc dân tộc còn giúp ông thể hiện bản thân, truyền tải những tâm tư, cảm xúc và câu chuyện của mình một cách chân thành nhất, từ đó tạo nên những khoảnh khắc thăng hoa và gắn kết với khán giả. Từ những câu hát dân gian, những giai điệu mộc mạc mà ngọt ngào của quê hương. Cảm hứng sáng tác của Tăng Thình chủ yếu bắt nguồn từ cuộc sống thường nhật và thiên nhiên phong phú xung quanh. Các tác phẩm của ông không chỉ là những bản nhạc, mà còn là những câu chuyện sống động về văn hóa, phong tục, tập quán của dân tộc Tày, Mông, Dao... Những giai điệu của ông mang trong mình hơi thở của núi rừng, tiếng suối róc rách, tiếng chim hót vang, tất cả hòa quyện thành một bản hòa ca tuyệt diệu của thiên nhiên và con người. Sự kết hợp giữa chất liệu dân gian và tinh thần hiện đại đã giúp ông tạo ra những tác phẩm mang tính nghệ thuật cao. Cây đàn Tính trở thành người bạn tri kỷ, cùng ông trải qua những ngày tháng sáng tác miệt mài. Những giai điệu ông tạo ra không chỉ đơn thuần là âm nhạc, mà còn là những cảm xúc chân thành, những ký ức và niềm tin yêu vào cuộc sống. Mỗi khi tiếng đàn cất lên, như thể cả thiên nhiên và con người đang cùng nhau hòa mình vào một bản hòa ca đầy tình cảm và sâu sắc. Người nhạc sĩ ấy đã mang âm nhạc dân tộc đến với mọi người, giúp họ cảm nhận được vẻ đẹp và tâm hồn qua từng bản nhạc dịu dàng và sâu lắng. Những lúc rảnh rỗi, ông thường mang cuốn Tạp chí Văn nghệ Tuyên Quang yêu thích ra đọc. Trong những trang giấy ấy, ông tìm thấy những bài thơ đầy cảm xúc, những dòng chữ chứa đựng bao nhiêu tâm tư và khát vọng của các nhà thơ. Chính những bài thơ này đã trở thành nguồn cảm hứng vô tận, giúp ông phổ nhạc thành những giai điệu đẹp và sâu lắng. Với Tăng Thình, mỗi bài thơ là một câu chuyện, một thế giới riêng mà ông muốn đưa vào âm nhạc, biến chúng thành những bản nhạc mang đậm hồn cốt dân tộc và đầy ắp tình cảm. Thông qua những giai điệu ấy, ông không chỉ bày tỏ lòng kính trọng đối với các nhà thơ mà còn góp phần lan tỏa vẻ đẹp của văn học và âm nhạc dân gian đến với công chúng.

Những tác phẩm của nhạc sĩ Tăng Thình không chỉ phản ánh tâm hồn nghệ sĩ tinh tế, mà còn là tấm lòng yêu quê hương, yêu cuộc sống của ông. Sự cống hiến và tình yêu nghệ thuật của nhạc sĩ Tăng Thình không chỉ là niềm tự hào của người dân tộc Tày mà còn là nguồn cảm hứng cho nhiều thế hệ nhạc sĩ trẻ sau này. Những tác phẩm của ông mãi là biểu tượng của tình yêu và sự trân trọng đối với văn hóa dân gian, góp phần làm phong phú thêm bản sắc văn hóa dân tộc.

Người nhạc sĩ ấy không chỉ viết nhạc, mà còn viết nên những câu chuyện của riêng mình, về cuộc sống, về quê hương. Những tác phẩm của ông là sự kết tinh của tình yêu và niềm đam mê với âm nhạc, với cuộc sống bình dị và tĩnh lặng nơi núi rừng. Không có gì tuyệt vời hơn việc được ngồi giữa khung cảnh thanh bình, lắng nghe tiếng chim hót, tiếng lá xào xạc và để những giai điệu ngân vang xoa dịu tâm hồn. Người nhạc sĩ núi rừng ấy, với cây đàn Tính và tình yêu sâu sắc với thiên nhiên, đã và đang viết nên những giai điệu không bao giờ phai nhạt.

Đ.P.T