Nguyễn Hưng Hải

 

 

Không phải nhà thơ nào cũng sáng tác được cho thiếu nhi vì viết về thiếu nhi đâu có dễ. Ai chẳng có một thời là trẻ con với biết bao nhiêu kỷ niệm về tuổi thơ, bạc đầu còn nhớ mãi. Nhưng những kỷ niệm ấy có thành thơ được hay không lại là chuyện khác rất khác.

Cái thời hồn nhiên tinh nghịch vô tư và ngộ nghĩnh này thường rất hay tò mò cái gì cũng muốn biết cũng muốn hỏi tại sao.

Sao nhiều trăng thế, khi ngửa mặt lên trời mà hỏi vậy là câu hỏi của bất cứ đứa trẻ nào. Nhà thơ Lê Tuấn Lộc không chỉ phát hiện ra điều đó mà ông đã đi tìm câu lý giải này qua tập thơ Sao nhiều trăng thế thật thuyết phục. Dường như là nó đã thỏa mãn được niềm mong đợi của lớp măng non đang rất hiếu động thích khám phá.

Đúng như nhà thơ Vũ Quần Phương trong lời tựa tập thơ đã viết, ông Lê Tuấn Lộc cũng đã đến tuổi ít biết hỏi rồi, nhưng vẫn ham nghe trẻ con hỏi. May là trong nhà bây giờ lại có các cháu nội cháu ngoại. Thế là chẳng phải đi đâu mà ông biết được bao nhiêu thứ kỳ lạ trên đời. Ông Lộc có thể trò chuyện với các cháu bé và với mọi thứ trong nhà, kể cả các đồ chơi và mèo chó, bằng nhiều thứ ngôn ngữ lắm.

Ai cũng biết khi về già, tính khí thường hay thay đổi, có lúc như là trẻ con vậy. Nhưng viết về trẻ con thì mình đã là người già lại là thử thách đối với bất cứ tác giả nào.

Vậy mà Lê Tuấn lộc lại khá thành công khi viết về đề tài này chí ít là qua tập thơ Sao nhiều trăng thế. Điều đó càng thêm khẳng định ông có một tâm hồn tươi trẻ, một đôi mắt như nhìn thấu được vào ký ức trẻ thơ.

Và ký ức về tuổi thơ bao giờ cũng rất trong sáng và rất đẹp. Không thể ai cũng vậy nhưng tuyệt đại đa số trẻ con đều được lớn lên trong tình yêu thương vô bờ bến của cha mẹ ông bà và rất nhiều chở che chiều chuộng. Dỗ dành cháu nín, khi cất tiếng khóc chào đời, như bao người, nhà thơ Lê Tuấn Lộc trong tột cùng vui sướng, như reo lên:

Ôi mầm non bé bỏng măng tơ

Cháu khóc to mà hay như hát.

Phát hiện này mang đến sự độc đáo mà không phải người làm thơ nào khi viết cho trẻ con cũng có được.

Vì là người rất quý các cháu hay chơi với các cháu nhất là khi cha mẹ chúng vắng nhà hay đang bận công việc, nên nhà thơ Lê Tuấn Lộc như cũng hóa thân thành trẻ con để được vui cùng các cháu. Vào những lúc như thế, ông đã phát hiện ra:

Con mèo nhà em

Chân đi giày nhung

Chạy nhảy lung tung

Đòi ăn cá nướng...

(Con mèo nhà em, trang 8)

Nó hay cắn vào áo cháu của ông. Đã thế, nó lại còn cứ luôn mồm kêu meo meo đòi được bế đi chơi.

Trong một trò chơi khác,  Lê Tuấn Lộc cùng ngồi câu cá với các cháu, dù chỉ là câu giả cá giả nhưng cứ như là thật, khi:

Ông chưa thả cần

Cháu đã giật cá...

Và thật là vui khi câu được cá rồi:

Tin tin hô lên:

Cháu nấu canh cá

Ông nghe lạ quá

Nồi đâu bếp đâu?

(Câu cá, trang 11)

Toàn là đồ nhựa cả mà như không phải là đồ nhựa. Cái lạ này làm cho mọi vật kể cả con mèo, con chó trở nên sống động. Không chỉ là con vật nữa mà nó đã trở nên gần gũi thân thiết như là bạn của trẻ con vậy.

Hơn cả thế, “Cún vàng làm thơ...” thì mới lạ và hấp dẫn làm sao:

Vui cún đọc gâu gâu

Buồn cún đọc ăng ẳng

 

Vui cún vẫy vẫy đuôi

Giận, cún cụp đuôi xuống

 

Vẫy đuôi là thơ vui

Cụp đuôi là thơ giận.

(Cún vàng làm thơ, trang 15)

Thật là tinh tế mới phát hiện ra điều đó. Phát hiện ra rồi vẫn hỏi: Cún vàng làm thơ à? mới gần gũi và thân thiết làm sao. Quan tâm đến thú vui của các cháu những trò chơi ngộ nghĩnh và tinh nghịch của các cháu để dẫn dụ các cháu vào chủ đích của ông. Các cháu được vừa chơi vừa học. Học mà chơi, chơi mà học. Đó chỉ có thể là Lê Tuấn Lộc, có cả một bồ chữ trong đầu với nhiều thú chơi ở đời mới làm được. Là người luôn "để mắt" tới các cháu, lo lắng cho các cháu nên ngay cả khi đang vui chơi cùng các cháu ông cũng không quên dặn dò nhắc nhở:

Nhiều lần ông dạy

Cháu giữ vệ sinh

 

Tự biết rửa tay

Tự biết mặc quần...

(Cháu khoe sạch sẽ, trang 32)

Lo cho các cháu như thế nên hình như Lê Tuấn Lộc lúc nào cũng thường trực một niềm mong các cháu lớn lên là những người công dân tốt có ích cho xã hội. Được ông chăm lo như vậy nên các cháu ông cũng sớm có trong nhận thức sự quan tâm lo lắng tới ông bà cha mẹ và mọi người chung quanh:

Hôm nay bà không đến

Cái bàn con cũng buồn

Mèo khoang như cũng ốm

Cái cốc con nằm im...

(Bà ngoại ơi đừng ốm, trang 37)

Vào những lúc như thế, các cháu của ông cứ như người lớn trong nỗi lo âu và niềm mong:

Bà ngoại ơi đừng ốm

Để đưa cháu đến trường

Để chiều còn đón cháu

Để mai đi công viên...

(Bà ngoại ơi đừng ốm, trang 37)

Đúng là khôn trước tuổi. Còn hạnh phúc nào hơn thế khi các cháu của ông đã biết hỏi ông bà:

Để thành người lớn

Có khó không ông

Ông ngoại cười toáng

Cháu đi hỏi bà

Bà tủm tỉm cười:

Để thành người lớn

Khó lắm cháu ơi

 

Bà đã già rồi

Vẫn chưa người lớn

(Để thành người lớn - trang 17)

Và cả hai ông bà cũng đều bảo các cháu phải siêng năng học giỏi. Còn các cháu thì lại ngơ ngác không hiểu tại sao ông bà đã già rồi mà vẫn chưa người lớn được. Sự tò mò này sẽ khuyến khích sự tìm hiểu khám phá của các cháu.

Nếu trả lời hết các câu hỏi của trẻ con thì còn gì là hấp dẫn, còn gì mới lạ nữa. Sao nhiều trăng thế, tập thơ đã làm cho không chỉ trẻ con mà ngay cả người lớn cũng tò mò; như không có chủ định gì mà lại đầy chủ định “Khuyến học, khuyến tài”, khuyến khích những tìm tòi phát hiện để tự có câu trả lời về thiên nhiên vạn vật...

N.H.H